- Kullanma kılavuzu
* Bozuk zeminde yüksek hız yapılmaması.
* Araca uygun olmayan yüklemeden kaçınılması.
* Lastiklerin mümkünse her kullanımdan önce kontrol edilmesi, lastiğe batan herhangi bir yabancı maddeden arındırılması.
* Ağır yükle yüksek sürat yapılmaması.
* Lastik imalinde kullanılan karışımların kimyasal yapısının zaman içerisinde değişmesinin yanı sıra havadaki ozon, Güneş ve florasan ışığı gibi dış etkenlerin etkisiyle uzun dönemde lastiğin mekanik özelliklerinde bir azalma olacağından, üretildiği tarih üzerinden 5 yıl geçen iç ve dış lastiklerin dikkatle kontrol edilip kullanılması eğer üzerinde çatlağa benzer yoğun çizgiler oluşmuşsa söz konusu lastiğin kullanılmaması.
(Üretim tarihi lastiğin üzerinde genellikle bir grub harf ve rakam demeti şeklinde verilir Örneğin CX9P 32Y 4400 gibi. Burada üretim tarihi 4400 rakamı olup son iki rakam 2000 yılını, ilk iki rakam 2000 yılının 44. haftasını ifade etmektedir.)
* Bijon somunlarının sıkılılığının düzenli olarak kontrol edilmesi.
* Araç üreticisi tarafından onaylanmış ebattaki lastik ve jantların kullanılması.
* Hasar görmüş veya herhangi bir nedenden dolayı hava basıncı çok azalmış olan lastikle, sürüşe devam edilmemesi.
* Orjinal lastiğin yük taşıma ve hız sınırının altındaki yük ve hız sınırı değerlerine sahip olan lastiklerin kullanılmaması (Aşağıda yük ve hız endeksleri tabloları verilmiştir.)
* Lastik şişirme basınçlarının haftada bir lastik soğukken kontrol edilmesi, basınç düşmüşse, uygun seviyeye getirilmesi. Lastiğe araç katalogunda belirtilen hava basıncının uygulanması.
* Aracı sürerken zemindeki çukur ve tümseklere dikkat edilmesi.
* Ani ve sert frenden kaçınılması.
* Lastiğin üzerinde belirtilen hız ve yük limitlerinin hiçbir şekilde geçilmemesi
* Aracın dört lastiğinin de aynı, yapı ve desende olması.
* Söküp takma işlemini mutlaka otomatik makinelerle yapılması, bu esnada arap sabunu ve benzeri kaydırıcı maddelerin kullanılması (Petrol, petrol ürünleri, deterjan vb kimyasallar kaydırıcı madde olarak kullanılmamalıdır.)
* Aracın mekanik düzenleri belirli aralıklarla kontrolden geçirilmelidir. Yeni lastik kullanılmış lastik ile yan yana takılmamalıdır. Aracın çalıştığı yol ve zemin tipine uygun yapıda ve sırt desenindeki lastiklerin seçilmesi gerekir.
* Lastiklerinizi taş,metal, cam, ve benzeri cisimler ile kaldırım kenarlarına ve kesici yüzeylere sürtmekten kaçınınız.
* Yollarda olabilecek kasis ve çukurlara yavaş giriniz.
* Lastiklerinizin Petrol ve petrol türevleri ve kimyasal maddeler ile temas etmesini engelleyiniz.
* Lastiklerinizin diş derinlikleri emniyet sınırına ( Binek grubu için yaklaşık 1,6 mm., kamyonet ve kamyon grubu için 3 mm.' dir ) gelmiş ise lastiklerinizin mutlaka yenisi ile değiştiriniz.
* Kış Mevsimi için üretilen özel kış lastiklerinin hız sınırı, orjinal lastiğin hız sınırından düşük olabileceğinden kış mevsimi dışında kullanılmaya devam edilmesi halinde hız sınırınızı bu lastiğe göre ayarlayınız.Ayrıca kış lastiklerinin sıcak havalarda kullanılması lastiğin ömrü ve kullanım konforu açısından sorunlar çıkarabilir.
Unutmayınız ki ! Bu kılavuzda yer alan bilgiler genel mahiyette bilgilerdir. İhtiyaç duyulabilecek ilave bilgiler için Şirketimize başvurunuz.
Lastikler aracınızın yol ile temasını sağlayan ve aracınızın motorundan aldığı gücü yola
aktaran en önemli aktarma organı olup, can ve mal güvenliğiniz açısından yukarıdaki bilgilere uyulması gerekir.
Bu hususlara uyulmaması sonucu oluşabilecek sorunlar lastiklerin garanti kapsamı dışında kalmasına sebep olur.
 |
- Lastik nedir?
Kauçuk, karbon karası, kord bezleri, çelik teller ve kimyasal maddeleri kapsar.
LASTİĞİN GÖREVİ
İçinde bulunan basınçlı hava vasıtasıyla aracın zemin ile temasını ve tutunmasını sağlayarak, yükün güvenli olarak taşınmasını sağlar.
Bir araç lastiği dört ana kısımdan oluşur.
a) Sırt b) Omuz c) Yanak d) Topuk bölgesi
LASTİĞE AİT ÖNEMLİ TANIMLAMALAR
Lastik genel olarak ölçü jantında standart şişirme basıncında max. kesit genişliği, takılacağı jantın nominal çapı , hız indeksi, yük kapasite indeksi ve kesit oranı gibi parametrelerle tanımlanır.
Lastik ebatı 185/70 R 13 84 S
* Kesit genişliği 185 mm
* Serisi - kesit yüksekliğinin kesit genişliğine oranı (%70)
* Radyal gövde yapısı (R)
* Jant çapı sembolü (inch) (13)
* Yük endeksi (84)
* Hız sembolü (S) Sembollerin karşılığı arka sayfada.
* Seri numarası; her üreticinin üretim verilerini içeren kodlaması
* Aşınma göstergesi (TWI)
* İç lastiksiz (tubeless) veya iç lastikli (tube-type) kullanım
* Kuzey Amerika Ulaştırma Bakanlığı uygunluk sembolü (DOT)
* Avrupa Topluluğu Uygunluk sembolu ve tescil numarası (E)
* Dönüş yönü oku, iç taraf (inwards)/dış taraf (outwards)
LASTİKLERİN JANTA TAKILMASI / SÖKÜLMESİ
* Montajda yapılacak hataların hayati tehlikelere neden olabileceği unutulmamalı ve lastiklerin janta takılıp sökülmesi mutlaka yetkili servislerde uygun makinelerle, uzman personel tarafından yapılmalıdır.
* Lastiğin takılacağı jantta ezik, vuruk, çatlak olmamalı, jant üzerinde yağ, pas, kirletici maddeler bulunmamalıdır. Jant ebadı aracın ve araç katologlarının öngördüğü ebatta olmalıdır.
* Lastik üzerinde ıslaklık bulunmamalı, yabancı maddeler varsa mutlaka dışarı çıkartılmalıdır.
* Lastik montajında, lastik topuklarına ve jant damağına özel geliştirilmiş kaydırıcı veya sulandırılmış sabun solüsyonu sürülmelidir. Kesinlikle petrol esaslı yağlar, silikon, deterjan diğer kaydırıcı sürmekten kaçınılmalıdır. Montaj sonunda lastiğin jantı merkezlediği doğrulanmalıdır.
* Lastik şişirme havasının rutubet içermeyen kuru hava olması gerekmektedir.
* Şişirilmiş lastiğin subabından kaçak olmadığı doğrulanmalıdır. Subaplara mutlaka lastik contalı subap kapağı takılmalıdır.
* İç lastikli araç lastiği takılacak ise mutlaka yeni dış lastik, yeni iç lastik ve kolon ile takılmalıdır. İç lastik ve kolon takma öncesi uygun şekilde pudralanmalıdır.
* Yeni lastikler ile eski lastikler eşleştirilmelidir.
* Lastik yanağı üzerinde dönme yönü veya dış yanak belirtilmişse, janta ve araca montajda bu hususa mutlaka uyulmalıdır.
 |
- Balans ayarı
Düşük profilli lastiklere duyulan ilginin giderek artması, lastik bütününe hassas bir balans ayarı yapılması gereksiniminin önemini ortaya çıkarmaktadır. lastiklerde balanssızlık çeşitli şekillerde görülebilir. lastik zıplayabilir, yalpa yapabilir veya her ikisi birden görülebilir. Tipik bir durumla lastiklerdeki balanssızlık, direksiyonda veya bir bütün olarak araçta titreşim şeklinde kendini gösterir. Balans ayarı yapılınca da bu belirtiler ortadan kalkmalıdır.
Düzgün balans ayarı, lastiğin düzgün ve yumuşak bir şekilde dönmesini sağlayarak rahat bir yolculuk sağlamakla kalmaz, aracın kontrolünü kolaylaştırıp güvenliği de artırır. Dengesiz bir lastik, frenleme mesafesini artırabileceği gibi, özellikle yağışlı havalarda viraj alma yeteneğini ters yönde etkileyebilir. Düzgün balans ayarı, lastiklerin düzgün bir şekilde aşınmasını sağlayarak lastik ömrünü uzatır, ve dönme direncini azaltarak yakıt tasarrufu sağlar.
Ayrıca amortisörlerin, bilyelerin, süspansiyon ve direksiyon sistemi elemanlarının ömrünü uzatır. Bu da işletme maliyetlerini düşürerek giderleri azaltır. Balans işlemini sadece otomobillerle sınırlı düşünmemek gerekir. Yüksek performanslı hafif ticari araçların ve özellikle de, ömrünün büyük bir kısmını şehir içinde ve otoyollarda geçiren 4x4 arazi araçlarının giderek yaygın bir şekilde kullanılmaya başlaması, bu tür araçlarda balans ayarını "zorunlu" bir işlem haline sokmuştur.
Modern lastikler uzun ömürlü olmakla birlikte, bunlar da genel bir aşınma ve yıpranmaya uğrarlar, kimi durumlarda denge ağırlıkları kayar ya da hepten düşebilir. Bu nedenle, sadece yukarıda sözünü ettiğimiz titreşimler görüldüğünde değil, ayrıca lastikler değiştirildiğinde, sökülüp takıldığında ve yaklaşık 20,000 km de ya da 12 ayda bir mutlaka balans ayarı yapılmalıdır. (Türkiye' deki şehir içi yol şartlarının olumsuzluğundan dolayı yılda en az 2 defa balans ve ön düzen ayarı yaptırmanızı öneririz). Düzenli balans ayarı sadece konfor ve güvenlik açısından düşünüldüğünde bile, gerekli bir işlem olduğu görülebilir. Bunlara bir de aracın işletme maliyetini düşürdüğü, yani yapılan masrafı fazlasıyla karşıladığı eklenirse, gerçekten gerekli bir masraftır.
- İki yeni lastik nereye takılır?
Türkiye de Satıcılar ve kullanıcılar genel olarak şöyle bir düşünceye sahiptirler : bir araçta sadece iki lastik değiştirildiğinde, bunlar ön "aksa" takılmalıdır. Ancak doğrusu genel kural olarak şudur: Yeni lastikler arkaya. Bu hem önden çekişli hem de arkadan çekişli araçlar için geçerlidir. Bu kuralı doğrulamak için söylenebilecek en önemli olgu şudur: Özellikle yağışlı ıslak zeminlerde güvenlik büyük bir önem kazanır, daha yıpranmış olan lastikler arkaya takıldığında, su dağıtma kapasitesi düşük olan eski lastikler aracın içe savrulmasını kolaylaştırmakta ve sonuçta direksiyon hakimiyetinin kaybedilmesine yol açmaktadır. Aynı şekilde ıslak zeminde düz yolda frenlemelerde de frenleme özelliklerin ters yönde etkileyebilmektedir. Eski lastiklerin daha kolay patlayabileceği ve bugün arka lastik patlaklarında direksiyon hakimiyetinin daha kolay kaybedildiğinin ispatlandığı göz önüne alınırsa, kuralımız bir kere daha doğrulanmış olur: Yeni lastikler arkaya takılmalıdır. Az kilometre yapmış önden çekişli araç sahipleri açısından bir yararı da, uzun süreli kullanım ve yaşlanma nedeniyle lastiklerin bozulmasını engelleyen (yeni lastiklerin arkaya ve kullanılmış lastiklerin öne takılması şeklinde) bir döngü oluşturmasına olanak vermesidir. Arka lastikler görece daha yavaş yıpranır ve bunların uzun süre orijinal konumunda tutulması, bu lastiklerin iyice yıpranmadan değiştirilmesi gibi bir zorunluluk yaratacaktır.Bu durumun istisnaları şunlardır;Dört tekerlek çekişli bazı araçlarda, diş derinlikleri arasında önemli bir farklılık ortaya çıkıyorsa genel kuralın aksine hareket edilir.
Kış ve yaz lastiği kombinasyonlarında.
Ön ve arka lastik ebatları farklı olduğunda.
Yeni lastiklerin hız sınıfı daha düşük olduğunda!
Arka lastiklerde görülebilen içbükey aşınmaya bağlı olarak, yani düzeyde aşınmış arka lastikler öne geçirildiğinde, araç dengesinin olumsuz yönde etkilenme olasılığı varsa.
Satın aldığınız yeni iki lastikler yönlü ise öne, asimetrik lastikler arkaya.
- Yedek Lastik
Araçlarla birlikte ya bir "geçici kullanım amaçlı yedek lastik" ya da yol tekerleriyle özdeş özelliklerde bir yedek lastik verilmektedir. Bir "geçici kullanım amaçlı yedek lastik", standart lastiklerden birinin hasar görmesi ya da patlaması durumunda geçici bir süre için kullanılabilir ve en kısa sürede, tamir edilen lastikle ya da yeni bir standart lastikle değiştirilmelidir.Geçici kullanım amaçlı yedek lastik" takıldığında, 50 mph (80 km/saat) hız sınırını aşmamak gerekir. Bu durum patlayan lastiğin tamir edildiği ya da yenisiyle değiştirildiği zamana kadar aktarma donanımının hasar görmesini de engeller. Yedek lastik normal yol tekerlekleriyle özdeş bir yapıda olmakla birlikte, lastik patladığındaki ortam ve koşullar, yukarıdaki koşulların yerine getirilmesine elverişli olmayabilir. Bu durumda "geçici kullanım amaçlı yedek lastik" için geçerli hız sınırlarına uyun ve ilk fırsatta durumu normale çevirecek işlemleri yapınız.
|
